Değişkenler
Programlama dilinde verilerin depolanma alanlarını temsil eder. Tanımlanan her değişkene bellek bölgesinden bir alan ayrılır. Bu bellek bölgesine okuma ve yazma işlemleri ise değişken ismi üzerinden sağlanır. Genel olarak değişkenler;
<veri tipi><değişken adı>;
Şekinde tanımlanır.
Örneğin; int i;
İnt (sayı) veri tipinde bir değişken tanımlanmıştır. Böylelikle bellek bölgesinde bir veri saklamak ve ileride kullanmak üzere 4 byte’lık bir alan açmış bulunuyoruz.
Örneğin;
İnt i;// i adında bellekte 4 byte’lık bir bölge aç;
İ=10;//i adının temsil ettiği bellek bölgesine 5 değerini yaz;
Bir değişkene değer atama işlemi tanımlarken yapılabilir.
Bir değişkene değer atama işlemi yukardaki örnekte olduğu gibi program içindeherhangi bir satırda yapılabilir.
Bir veri tipi altında birden fazla isimle farklı değişkenler tanımlanabilir.
Değişkenleri İsimlendirme Kuralları
1-Değişkenlerin isimleri alfabede bulunan karakterlerle veya _(alt çizgi) ile başlamalıdır. Ama ilk harf hariç diğer karakterler sayı olabilir.
2-Bazı programlama dilleri büyük ve küçük harf duyarlıdır. Yani Sayi, sayi ve SAYI hepsi ayrı değişken olarak algılanır.
3-Değişken isimleri birden fazla kelime olduğu zaman; kelimelerin arasına boşluk konmaz. Bu tür değişkenleri ya kelimeleri birleştirerek veya kelimeler arasına _(alt çizgi) karakteri koyaarak isimlendiririz.
4-Değişkenlerin isimleri !, ?, {, ] gibi karakterler içeremez.
5-Programlama dili için tanımlanmış anahtar kelimelerini de değişken isimleri olarak kullanamayız.
Veri Tipleri
.NET’ de iki çeşit veri tipi vardır.
1-Değer Tipleri (Value Type)
2-Referans Tipleri (Reference Type)
Değişkenler bellekte bulunan verilerdir. Bir değişkeni kullandığımız zaman o değişkenin bellekte bulunduğu yerdeki bilgiyi kullanırız. Değer tipleri belleğin “stack” bölgesinde saklanır ve veriyi diretk olarak bellek bölgesinden alırken referans tipleri bellekte “heap” alanında saklanır.
Toplam 15 veri tipi vardır bunlardan 13’ü değer tipindedir, 2’si ise referans tipindedir.
Değer Tipleri
Referans tipleri
Sabitler
Program boyunca sabit kalacak veriler için kullanılan tanımlamalardır. Bir sabit tanımlamak için const anahtar kelimesini kullanırız.
Sabitler tanımlanırken ilk değer ataması yapılmak zorundadır.
Program boyunca sabit değeri değiştirilemez.
Örnek:
double pi=3.1415345;
Pi=2*pi;// Burada pi değerini değiştirildiği için hata mesajı alınır.
ATAMA İŞLEMİ
= operatörü: Genel atama işlemlerinde kullanılır. Eşitliğin sağındaki değer eşitliğin solundaki değişkene atanır.
Örnek: int x,y=5; //5 değerini y değişkenine atamak için = operatörü kullanılmıştır.
+= operatörü: Eşitliğin sağındaki değerle eşitliğin solundaki değişken değerini toplayıp tekrar eşitliğin solundaki değişkene atar.
Örnek:
İnt x=0,y=0;
x+=5;// x’e 5 ekle ve x’e eşitle
Y+=7;//y’ye 7 ekle ve y’ye eşitle
2.yol
x=x+5;
y=y+7;
Not:
Bir bir artırma işlemi için x+=1 (veya x=x+1) yerine x++ işlemi kullanılabilir.
++ değişkenden sonra kullanılırsa önce atama işlemi yapılır sonra artırma yapılır.
-= operatörü: Eşitliğin sağındaki değeri eşitliğin solundaki değişken değerinden
eksilterek tekrar eşitliğin solundaki değişkene atar.
Örnek:
int x=50, y=50;
x -= 5;//x'den 5'i çıkar ve x'e eşitle
y -= 7;//y'den 7 yi çıkar ve y'ye eşitle
2.yol
x = x – 5;
y = y – 7;
Not:
Bir bir azaltma işlemi için x-=1 (veya x=x-1) yerine x-- işlemi kullanılabilir.
-- değişkenden sonra kullanılırsa önce atama işlemi yapılır, sonra azaltma yapılır.
*= operatörü: Eşitliğin sağındaki değerle eşitliğin solundaki değişken değeri çarpılıp
tekrar eşitliğin solundaki değişkene atar.
Örnek:
int x=2, y= 3;
x *= 2;//x ile 2'i çarp ve x'e eşitle
y *= 2;//y ile 2 yi çarp ve y'ye eşitle
2.yol
x = x * 2;
y = y * 2
/= operatörü: Eşitliğin solundaki değişken değerini eşitliğin sağındaki değere bölerek
tekrar eşitliğin solundaki değişkene atar.
Örnek:
int x = 4, y = 10;
x /= 2;//x'i 2'ye böl ve x'e eşitle
y /= 2;//y'yi 2'ye böl ve y'ye eşitle
2.yol
x = x / 2
y = y / 2
Çıkış İşlemleri
Bir Metin İfadesini Ekrana Yazdırma
Bir metin ifadesini ekrana yazdırmak için iki metot kullanılır.
1.Metot Console.Write(): Yazdırma işleminden sonra imleç yazdırılan ifadenin yanında bekler.
Örnek:
static void Main(string[] args)
{
Console.Write("Merhaba Dünya");
Console.ReadKey();// Klavyeden bir tuşa basılana kadar bekler
}
Çıktısı
İmleç yazının sonunda beklemektedir. Bir başka metin yazdırmaya çalıştığımız zaman imlecin bulunduğu yerden devam eder.
2.Metot Console.WriteLine(): Yazdırma işleminden sonra imleç yazdırılan ifadenin alt satırında bekler.
Örnek:
static void Main(string[] args)
{
Console.WriteLine("Merhaba Dünya");
Console.ReadKey();
}
Çıktısı
Çıkış parametreleri
\n: Bir alt satıra geçmek için kullanılır.
\r: Paragraf başı yapmak için kullanılır.
Formatlı Çıkış İşlemleri
Tam sayı tipinde tanımlanmış değişkenler üzerinde uygulanabilecek format biçimleri aşağıdaki tablola belirtilmiştir.
Formatlı yazımda kullanılan parametrelerin açıklaması:
C: Sayıyı para birimi şeklinde gösterir.
D: Tek kullanıldığında bir anlam ifade etmez. Yanına sayı yazılarak kullanılır.
Formatı alınacak sayının basamak değeri yanında yazılan sayıdan küçükse arta kalan değer
kadar yanına sıfır eklenir.
E: Sayıyı 10 üzeri şeklinde gösterir.
F: Sayıların virgülden sonraki basamak sayısı ayarlamada kullanılır.
N: Sayıyı binlik basamaklara ayırarak yazar.
X: Sayıyı hexdecimal(16' lık sayı sistemi) olarak yazar.
Tarih Formatlama
Özel tarih formatlama
,
GİRİŞ İŞLEMLERİ
Klavyeden Değişkene Değer Atama
Console.Read():
Console sınıfının Read() metodu kullanıcının klavyeden giriş yapmasını sağlar tek karakter okur ve geriye tam sayı tipinde değer döndürür.
Console.ReadLine():
Console sınıfının ReadLine() motodu kullanıcının klavyeden bir değer girmesini sağlar ve bu değeri metin (string) bir ifade olarak geri döndürür.
Açıklama Satırları
Açıklama satırları programcıya kod içinde tanımlama metinleri yazma imkanı sağlar. Bu sayede kod parçacıklarının ne iş yaptıkların anlatılmış olur.
static void Main(string[] args)
{
//Bu Satır ekrana Merhaba Dünya Yazar.
Console.Write("Merhaba Dünya");
}
// karakterlerinden sonra gelen ve satırın sonuna kadar olan sözcükler yorum satırlarıdır ve programlama dili derleyicisi tarafından görünmez. Aynı zamanda birden fazla satıra yorum eklemek istiyorsak /* */ karakterleri arasına yorum yazarız.
OPERATÖRLER
Programlama dillerinde tanımlanmış sabit ve değişkenler üzerinde işlemler yapmamızı sağlayan karakter ya da karakter topluluklarına operatör denir
Örneğin;
int sayi = 2 + 3;
Yukardaki örnekte + ve = karakterleri birer operatördür. + karakteri 2 ve 3 sabitlerini toplama yapıyor ve = karakeri ise toplanan değeri tanımlanan değişkene atama işlemini gerçekleştiriyor.
Aritmetiksel Operatörler
Aritmetik işlemler yaparken kullandığımız operatörlerdir.
Dört İşlem
Örnek:
using System;
namespace Operatorler
{
class DortIslem
{
static void Main(string[] args)
{
int x = 10;
int y = 5;
Console.WriteLine("x + y = {0}", x + y);
Console.WriteLine("x - y = {0}", x - y);
Console.WriteLine("x * y = {0}", x * y);
Console.WriteLine("x / y = {0}", x / y);
Console.ReadKey();
}
}
}
Çıktısı
Mod Alma
Bir sayının başka bir sayıya bölümünden kalan sonucu alma işlemine mod alma denir.Bu işlemi yapmak için % karakteri kullanılır.
Örnek:
using System;
namespace Operatorler
{
class ModAlma
{
static void Main(string[] args)
{
int x, y;
Console.Write("1. Değeri Giriniz :");
x = Convert.ToInt16(Console.ReadLine());
Console.Write("2. Değeri Giriniz :");
y = Convert.ToInt16(Console.ReadLine());
Console.WriteLine("{0} % {1} = {2}", x, y, x % y);
Console.ReadKey();
}
}
}
Çıktısı
İlişkisel Operatörler
İlişkisel operatöler iki değerin karşılaştırılması işlemi için kullanılır. Programımızda koşul ifadelerinde kullanılarak programın akşını değiştirmemizi sağlar.
== Operatörü: Aynı türdeki iki değerin birbirine eşitliğinin kontrolü için kullanılan operatördür.
!= Operatörü: Aynı türdeki iki değerin birbirine eşit olmadığının(eşit değil) kontrolü için kullanılan operatördür.
> Operatörü: Bir değerin aynı türdeki başka bir değerden büyüklüğünün kontrolünün yapıldığı operatördür. Bu operatör string işlemlere uygulanmaz.
< Operatörü: Bir değerin aynı türdeki başka bir değerden küçüklüğünün kontrolünün yapıldığı operatördür. Bu operatör string işlemlere uygulanmaz.
>= Operatörü: Bir değerin aynı türdeki başka bir değerden büyük veya eşitliği kontrolünün yapıldığı operatördür. Bu operatör string işlemlere uygulanmaz.
<= Operatörü: Bir değerin aynı türdeki başka bir değerden küçük veya eşitliği kontrolünün yapıldığı operatördür. Bu operatör string işlemlere uygulanmaz.
Mantıksal Operatörler
Mantıksal operatörler birden fazla şartın olduğu durumlarda kullanılır. Birden çok boolen değeri tek bir boolen değere indirmek için kullanılır.
&& Operatörü: ‘Ve’ anlamındadır. Sorgulanan tüm şartlar doğru(true) olduğu zaman doğru(true), şartlardan birinin yanlış(false) olması durumunda yanlış(false) değerini döndürür.
|| Operatörü: ‘Veya’ anlamındadır. Sorgulanan şartlardan birinin doğru(true) olması durumunda doğru(true), şartların hepsinin yanlış(false) olması durumunda yanlış(false) değerini döndürür.
! Operatörü: ‘Değil’ anlamındadır. ! işareti değeri tersine çevirir.
İşlem Önceliği
İşlem öncelik sırası aşağıdaki tabloda en yüksekten en düşüğe doğru sıralanmıştır.
.jpg)
